Land over

In Winter-IJsland vertelt Laura Broekhuysen bijzondere verhalen over een uitgestorven landschap. Struiken heten in IJsland bomen en de ruimte lijkt grenzeloos. Ook al vordert de burgemeester een stuk land omdat hij er een weg wil.

Er blijft genoeg tuin over om te beheren. Het doet ze niet zoveel en de buurman zegt dat de burgemeester bluft. Als je een auto verkoopt, kun je ook niet een wiel later terugvorderen.

Land bezitten betekent vooral dat niemand in je uitzicht bouwt. Dat trok ons toen we hier kwamen. (46)

Ze leven op deze plek van de wereld wel veel bewuster. De winter is veel extremer, het voorjaar openbaart zich veel subtieler maar valt veel meer op door het contrast met de donkere, koude winter. Als de eerste krokus bloeit, komen de mensen uit hun winterholen.

Laura Broekhuysen: Winter-IJsland, Mijn eerste jaar in een verlaten fjord. Verhalen. Amsterdam: uitgeverij Querido, 2016. ISBN: 9789021402178. Prijs: € 15. 136 pagina’s.Bestel

Van welke gestopte boekenserie mag een nieuw deel verschijnen? - #50books vraag 44

Goed nieuws voor alle liefhebbers van Olivier Bommels Tom Poes. Ruim 10 jaar na zijn overlijden komt er een nieuw boek van de held uit. De erven Marten Toonder hebben besloten dat de reeks van Tom Poes na 30 jaar een nieuw deel verdient. Volgende week verschijnt Het lastpak, geschreven voor Henk Hardeman en met op elke pagina een tekening van de 25-jarige Henrieke Goorhuis.

Of de nieuwe strip in lijn valt met de eerdere delen die Marten Toonder schreef, moet nog blijken. De tekeningen vertonen wel heel sterke gelijkenis. De 26-jarige tekenares laat zien dat ze het vak goed beheerst. Het boek is een vervolg op de enorme reeks. De schrijver tekende van 1941 tot 1986 aan de Bommelsaga die uit 177 verhalen beslaat. Het nieuwe deel viert de eerste verschijning van de poes in De Telegraaf 75 jaar geleden.

Dat brengt mij bij de boekenvraag voor vandaag. Zou jij graag een favoriete serie van een overleden schrijver vervolgd zien? Of denk je dat de schepper boven de serie staat en is het onmogelijk om een nieuw deel te verschijnen?

Van welke boekenserie die gestopt is, hoop jij op een nieuw deel?

Misschien hebben jullie wel voorbeelden van gestopte series die met succes een nieuw leven ingeblazen zijn door een andere auteur. Of juist tragische mislukkingen. En waarom is dat zo tragisch mislukt?

Ik zie uit naar jullie antwoorden.

Blog mee over #50boeken

Schrijf een blog over de vraag van vandaag en laat hieronder in de reactie een linkje naar je site staan. Heb je zelf een idee voor een vraag? Ze zijn van harte welkom. Mail gerust een vraag of stel hem in via het contactformulier.

#50books

De leesvraag #50books is een initiatief van Peter in 2013. Martha nam het in 2014 over en in 2015 ging Peter zelf weer verder. Vanaf de eerste vraag doe ik regelmatig mee. Naar overzicht van alle vragen.

Winter-IJsland

Een jaar lang hield schrijfster en violiste Laura Broekhuysen voor De Revisor een feuilleton ‘Winter-IJsland’ bij. Ze schreef er over haar belevenissen in IJsland. Ze is getrouwd met een IJslander en gaat in een fjord vlakbij Reykjavík wonen. Waar de nertsen, vissen en vogels het fjord hebben verovert.

In het fjord is een baai, een slurf water, met een huis. Het huis is onze bestemming. We hebben het ongezien gekocht – een vliegretour was te duur, we stuurden een broer uit Reykjavík om te kijken of het op instorten stond. Het huis is van hout en staat op een terp. Afgaande op hoelang het te koop heeft gestaan, zullen we hier nooit weggaan. Dat weten we. Hier worden we oud. (9)

Dat is het begin van een jaar lang in verhalen. De lange winter is een kwelling voor het gezin. Dagen is het donker en komt er geen reepje licht aan de horizon. Hoe groot is de vreugde als het eerste licht weer verschijnt. Het is een half oog dat over de bergrand sluipt. Het licht in huis helpt weer mee om weer uit je winterschulp te kruipen.

De zon is er maar even, schrijft Laura Broekhuysen. Het is mooi om te lezen hoe de winter plaatsmaakt voor de zomer. De duisternis maakt plaats voor licht. De hele nacht blijft het licht. Speciaal gaat ze op de langste dag naar de Westfjorden waar je de zon ziet dalen en stijgen zonder onder te gaan.

Een leven op IJsland is veel bewuster. Het is grootser, ruiger en onbeheersbaar. De wegen zijn niet altijd even comfortabel en het kan gebeuren dat je de hele dag niemand anders ziet. Daar moet je in Nederland erg veel moeite voor doen. In IJsland werkt het andersom, lijkt het in de verhalen van Laura Broekhuysen.

Laura Broekhuysen: Winter-IJsland, Mijn eerste jaar in een verlaten fjord. Verhalen. Amsterdam: uitgeverij Querido, 2016. ISBN: 9789021402178. Prijs: € 15. 136 pagina’s.Bestel

Coulissenlandschap - #fietsvakantie

Eenmaal over de IJssel verandert het landschap onmiddellijk. We fietsen om Deventer heen, een nieuwbouwwijk blijft heel mooi aan onze zijde. Het uitzicht op de wijk blijft beperkt tot de luxe huizen. Aan de andere kant is er een groots zicht op de weilanden. Aan weerszijden van de weg staan bomen.

Als we dan eindelijk uit de stad zijn, komen we al snel in de coulissen terecht. De bossen die als snippers verspreid over het landschap. We fietsen zo heel afwisselend tussen akkerland, weilanden en bossen. De bossen zijn overigens best groot. We houden er pauze en zien iets voorbij Lettele een stuk bos waar een lanceerplek is van V1-raketten.

De Duitsers vuurden hier in de Tweede Wereldoorlog die verderfelijke raketten. Ze stortten over het algemeen meer neer dan dat ze echt omhoog vlogen. Er is hier opvallend veel overeind gebleven midden in deze houtwal.

De houtwallen komen over als oases te midden van het boerenland. Het is heerlijk om je er even terug te trekken. En als het warmer is, valt onmiddellijk op dat het een stuk koeler is tussen de bomen. We zullen deze vakantie eindeloos veel coulissen zien. Hoe verder we Twente binnen dringen, hoe groter deze houtwallen worden en soms heuse bossen vormen

Zeker in combinatie met een lichtglooiend landschap is dat echt genieten, zoals verderop bij Oldenzaal, Denekamp en Ootmarsum. Zelfs aan de grens van de camping vallen de houtwallen op. Ze zijn heerlijk en geven het landschap een natuurlijke uitstraling.

Fietsvakantie

In augustus maakten Doris en ik een mooie fietstocht door Nederland met als bestemming: Twente. Elke week op vrijdag schrijf ik een stukje over deze bijzondere fietsrit.

Museonder - Dagje Hoge Veluwe (3)

Als we even later bij het Museonder aankomen, kan ik weer helemaal genieten. Hier beleef je de Veluwe. Op en top. Heerlijk. De opgezette beesten, maar vooral ook de tocht naar beneden, met het opschrift dat Dante bij de hel schreef: ‘Laat varen alle hoop, gij die hier binnentreedt’.

De imposante boomwortels boven je en alle informatie wat er zoal te vinden is in de bodem. We struikelen over heuse mammoeten en reuzenherten. Het water uit de grond smaakt hier heerlijk. En we voelen hoe de aarde siddert en beeft. Een echte belevenis van de Veluwe.

De picknickbanken bij de entree zijn te koop. Inge wil er straks eentje bij ons Huisje van hout. We gaan al proefzitten op de 100 kilo aan bomen uit de Veluwe. Wat een heerlijk gevoel. Het begint te regenen als we weer naar de auto lopen, maar het is lekker geweest. De herfst hebben we gevoeld en geproefd hier op de Hoge Veluwe.

Beeldentuin in herfst - Dagje Hoge Veluwe (2)

De beeldentuin van het Kröller-Müller Museum valt mij opnieuw tegen. Het begint er al mee dat je het gras niet mag betreden. De beelden die ik van dichtbij wil bekijken staan zo erg ver van mij af. Een beeld wil je van dichtbij bekijken, aanraken en het kunnen beleven. Hier kan dat allemaal niet. Zo blijft Penelope te ver van mij. Ik had haar graag van wat nabij bekeken.

De emaille kunsttuin, Jardin d’émail van Jean Dubuffet, ziet er redelijk gehavend uit. Zou het aan restauratie toe zijn? Je mag er als bezoeker niet in en moet het van een afstandje bekijken. Kunst moet je beleven en niet van een afstandje toekijken. Ik mis de beleving in de beeldentuin van het Kröller-Müller.

Zo lopend door de tuin vraag ik mij af of de kunst niet in een crisis verkeert. Op het moment dat je een mens een gewei op het hoofd zet, met rare nietszeggende figuren in de weer bent, dan lijkt het of je niks meer te zeggen hebt als kunstenaar. Een stuk boomschors in het paviljoen. Allemaal aandachttrekkers die het lijken uit te schreeuwen: ik ben kunst!

Alleen de drijvende zwaan, trekt mijn positieve aandacht. Ook omdat het mooi ronddobbert daar in die vijver, meedraaiend op de vlagen van de wind. Hier zijn het formaat en de rust die het uitstraalt, de factoren om ervan te genieten. Ik beleef meer zo zittend op een bankje van de herfst, vallende eikels en de geur van bos. Heerlijk.

Herfstig - Dagje Hoge Veluwe (1)

We gaan een dagje naar de Veluwe, lopen alle lange tijd met het idee in ons hoofd. Nu de herfst op zijn mooist is, besluiten we de rit te maken. De eindbestemming is het Kröller-Müller Museum in Otterlo. We zijn er lang geleden geweest, een paar maanden voor Doris’ geboorte trakteerde ik Inge op een uitje.

Het was het laatste uitje zonder kind. Het hotel in Hoenderloo viel erg tegen. Het zwembad was koud, de kamer lag een eind van de accomodaties af en was bereikbaar via een ronde wenteltrap. Inge was niet echt wendbaar. We zaten daarom erg aan onze kamer gekluisterd.

Het Kröller-Müller bezochten we op een ijskoude dag. Omdat Inge moeilijk ter been was door de zwangerschap duwde ik haar voort in een wagentje buiten. We konden niet alles bekijken, want het rijden met het karretje was erg zwaar.

Ik kon me niet meer zoveel van het bezoek voor de geest halen. Zelfs nu we door het museum lopen, ontbreekt het feest der herkenning. Ik kijk met dezelfde verbazing naar de beroemde schilderijen van Van Gogh. Ook de aardappeleters trekken mijn aandacht. Het is erg donker. Je moet er lang naar kijken, dan doemen de details vanzelf op. Dan ineens zie je de klok (links) of het bestek (rechts) aan de muur.

De knoestige koppen van de personen aan tafel, trekken mijn aandacht. Als je eraan gewend bent, kun je zo in dit schilderij verdrinken. De tentoonstelling die is ingericht laat de studies zien voordat Van Gogh dit schilderij maakte. Het is allemaal een voorstudie om tot deze apotheose te komen.

De tentoonstelling overtuigt mij. Elk schilderij geeft een goed beeld van de armoede die Van Gogh tegenkwam. Ook laat het zien hoe de kunstenaar zich langzaam ontwikkelt tot de schilder van het indrukwekkende schilderij. Als je aan het eind van de tentoonstelling weer uitkomt bij De aardappeleters, zie je zoveel meer dan aan het begin. Het donkere schilderij krijgt er een extra dimensie bij.

Herfstrondje plassen (2) - omzwervingen

Ik verlaat de observatiehut en stap op mijn fiets. Het zien van de ijsvogel geeft mij vleugels. Als ik het zijpaadje neem, beland ik spoedig op een onbegaanbaar pad. Het is voornamelijk blubber waar ik doorheen moet. Daar kan mijn fiets niet zo goed tegen. Even later sta ik mijn rijwiel schoon te maken op het paadje naar de uitkijkhut. Dikke modder, afgewisseld met het gemaaide riet dat over de blubber lag.

Dan de dijk op, in de richting van de Oostvaardersplassen. Wat schijnt de zon toch mooi in deze tijd van het jaar. De bomen ogen zo mooi zacht groen en tinten al in de bruine en gele kleuren van straks. Ze steken prachtig af tegen de rietkragen die tussen land en water groeien. Vanaf de dijk ziet het er allemaal extra mooi uit.

Als ik dan afdaal in de richting van de Oostvaarderplassen kies ik het kronkelweggetje evenwijdig aan de dijk. Zo fiets ik alle wandelaars ontwijkend al bellend naar de Oostvaardersplassen. Happend naar de vele vliegjes die zich tegoed doen aan het warme weer. Ik fiets verder en beland uiteindelijk op het schelpenpad dat evenwijdig aan de plassen loopt.

Ik zie uiteindelijk meer mensen dan dieren zo fietsend onderweg. Haal het ene na het andere groepje mensen in. Voorbij een man in een elektrische rolstoel, geholpen door een begeleider die de joystick naar beneden gedrukt houdt. Verderop een vrolijk gezin met opa en oma, kinderen en kleinkinderen dat midden op het fietspad loopt.

Bij het bezoekerscentrum Van de Oostvaardersplassen staat weervrouw Marjon de Hond. Ze kletst nog gezellig na met enkele gasten van haar lezing over wolken. Ik ben vandaag bewust niet gegaan omdat ik geen zin had in mensen. Ik loop snel het bezoekerscentrum binnen om er even snel weer uit te komen. Ze staat er nog met een kopje koffie in haar hand. Ik kijk vooral naar het water om het gebouw. Veel riet en eenden die hun kop verstoppen in de veren.

Ik drink water en stap weer op de fiets. De jas die ik aangetrokken had, heb ik al sinds de eerste hut bij de Lepelaarplassen uitgetrokken. Zelfs het vest dat ik bij me had zit in de fietstas. De verrekijker van opa ligt ook weer in de box. Zo rij ik weer verder.

Daar langs het lage dijkje dat de weg en het fietspad van de Oostvaardersplassen houdt, zie ik een grote groep vogels opvliegen. Ze wieken in golvende bewegingen alsof het grote vlinders zijn. De witte borst van de vogels licht zilverkleurig op in de lage zon. Dit is genieten. Niemand op het fietspad alleen de vogels boven mij.

Ik denk dat het kieviten zijn, maar durf het niet met zekerheid te zeggen. Ik koester vooral het moment en geniet van de vliegende vogels die even later achter de rij populieren verdwijnt het Zuiden en de zon tegemoet.

Zo duik ik even later het bos in en maak af en toe een foto van het bos om mij heen. De zomerkleur maakt meer en meer plaats voor de herfsttinten. Zachte kleuren die de laaghangende zon zo mooi kleurt. Wat is dit toch een mooi jaargetijde. Zeker ook omdat het zo lekker warm is op deze zondag.

Ik keer pas aan het einde van het fietspad en rij weer terug naar Almere. Verderop verbaas ik mij er weer over dat het Spoorbaanpad al zoveel maanden totaal afgesloten is voor fietsers. Het lijkt wel of ze er jaren over doen om een paar geluidschermen te plaatsen.

Hoe blij ben ik als ik dan weer door het Den Uylpark fiets, waar ik een paar uur eerder begon. De zon licht mooi op de rij lindebomen. Op een haar na thuis.

Klieder jij in boeken? #50books vraag 43

Voor de blogleesclub Een perfecte dag voor literatuur lazen wij vorige week bespraken wij Hoe lees ik? van Lidewijde Paris. In de inleiding van haar boek vertelt ze hoe zij leest:

Als ik lees, heb ik altijd een potlood bij de hand. Ik zet dus puntjes en strepen, smileys en m’s. Ik maak stambomen, schrijf namen van personages bovenin, noteer voorin of welke bladzijden ik mooie citaten heb gevonden of een verklaring voor een titel. Alles wat mij opvalt tijdens het lezen is meestal wel ergens in die aantekeningen te vinden. Het ziet er niet uit en niemand wil ooit een boek van mij lenen, maar voor mij is het handig. Ik zie het als een spel dat ik met de schrijver en het boek speel. Of zij spelen met mij. (17)

Voor leesblogger Peter is dit een feest der herkenning. In zijn blogpost Hoe leest zij over het boek van Lidewijde Paris laat hij een bladzijde zien uit een boek dat hij leest. Het is een slagveld aan lijnen, cirkels en opmerkingen. Zo leest hij.

Ik ben wat voorzichtiger. Voor mij blijft het hooguit beperkt tot wat streepjes in de kantlijn. Ik schrijf vooral op een los stukje papier. Bij het schrijven over het boek zoek ik die passages op. Soms begin ik weer het boek te lezen, op zoek naar fragmenten die ik graag wil citeren. Niet altijd ideaal, maar het kliederen in mijn boeken, vind ik een ergere zonde.

Dat brengt mij bij de boekenvraag vandaag:
Klieder jij in je boeken?

Maak je aantekeningen in de kantlijn, onderstreep je fragmenten, omcirkel je de belangrijke woorden of schrijf je opmerkingen over personages bovenin? Noteer je elk idee of gedachte die je hebt bij de tekst? Of laat je alles mooi schoon?

Ik ben heel benieuwd naar jullie verhalen.

Blog mee over #50boeken

Schrijf een blog over de vraag van vandaag en laat hieronder in de reactie een linkje naar je site staan. Heb je zelf een idee voor een vraag? Ze zijn van harte welkom. Mail gerust een vraag of stel hem in via het contactformulier.

#50books

De leesvraag #50books is een initiatief van Peter in 2013. Martha nam het in 2014 over en in 2015 ging Peter zelf weer verder. Vanaf de eerste vraag doe ik regelmatig mee. Naar overzicht van alle vragen.

Herfstrondje plassen (1) - omzwervingen

Deze mooie herfstdag lokt mij naar buiten. Ik stap op de fiets en rijd met een heerlijk windje in de rug naar de Lepelaarplassen. De zon schijnt welig. Er hangen slechts een paar losse plukjes wolk in de lucht. Zo flits ik door de wijk Noorderplassen en belandt snel op het smalle schelpenpaadje in de richting van de natte graslanden.

Natte graslanden

Ik stap af bij het overkapte uitzichtpunt en tuur over de graslanden. Er is niet zoveel leven te bespeuren. Een zilverreiger staat in de sloot en tuurt in de sloot om toe te slaan als hij er iets eetbaars bespeurt. De eenden drijven met de kop in de veren op het voorliggende water. De wind waait flink over het gebied.

Verderop kijk ik weer en zie weinig meer leven. Er grazen wel een hele groep runderen, maar de vogels houden zich op die paar zilverreigers en eenden rustig. Ik rij verder, kom hardlopers en een enkele fietser tegen. Het is hier rustig. Verderop, waar de witte koeien lopen, is het een stuk drukker. Daar moet ik de wandelaars, fietsers en koeien ontwijken.

Kijkhut

Ik sla af in de richting van de kijkhut. Het is er druk. De meute heeft zich allemaal aan de rechterkant verzameld. Aan de andere kant zitten een paar verdwaalde toeristen. Ik vermoed dat er weer een ijsvogel af en toe voorbij vliegt. Ik meende er al eentje te horen op het smalle pad bij de koeien. Dan hoor ik de hoge toon. Er is er eentje in aantocht, hij schiet voorbij en gaat links op een takje zitten. Ik vertel de man die naast mij staat, dat er een ijsvogeltje zit.

Hij praat met een sterk Vlaams accent: ‘IJsvogel? Die heb ik nog nooit gezien.’ Ik moet bijna zijn hoofd in de goede richting duwen, maar zijn vrouw die naast hem staat, ziet het diertje zitten. Hij is jong, nog niet dat heldere blauw op de rug. Een sterk rode borst. Ik geniet van dit korte moment. Tot hij wegschiet over het water in de richting van de wilgen. Dit is zo mooi.

Kwekkende vogelaars

Aan de andere kant van de hut kwekken de vogelaars luid met elkaar. ‘Het lijkt hier wel een receptie’, zeg ik tegen een vogelaar die naast een hele grote toeter van een camera staat. Hij knikt. ‘Alsof er helemaal niks te zien is.’ Ik zie achter hem de vogelpoep uitgesmeerd op de muur. Hier zaten afgelopen zomer de zwaluwen. Niet bang voor de vogelliefhebbers.

Het is genoeg. Het gesprek bij de vogelaars gaat over diefstal. Dieven die spullen uit huis halen, op klaarlichte dag, mensen die auto’s leegroven. Airbags die uit de auto worden gehaald, zonder een braakspoor achter te laten. Of camera’s, foto’s en andere waardevolle spullen die ze meenemen.

Lees maandag het 2e deel van de fietstocht langs de Lepelaarplassen en de Oostvaardersplassen.