Posts tonen met het label bespreking. Alle posts tonen
Posts tonen met het label bespreking. Alle posts tonen

21 februari 2024

Melancholie en de klap


Het voorjaar begint eerder dan ooit. Ik heb de eerste merel al horen fluiten. Het was toen ik op de fiets reed naar mijn werk. Ik fietste - hoe toepasselijk ook - door Vogelhorst en hoorde duidelijk hoe de merel floot. Het voorjaar is begonnen.

Er is een gedicht met de merel erin dat ik prachtig vind. De melancholie sleept je mee. Het heet 'Tuin Dordrechts Museum'. Ik kan het niet lezen zonder een traan te laten. De melancholie die het lyrisch ik meteen bij je losmaakt, waarna elk woord je raakt.

Als ik gestorven ben
zal in de tuin van dit museum
boven het warrig bladerengedruis
een merel net zo helder zingen
op net zo'n late voorjaarsdag.

En ik, ik zal er niet meer zijn
om door dit zingen te vergeten
dat ik moet sterven mettertijd.

Het vergankelijke leven kleeft aan deze woorden. Je voelt de weemoed van de verloren tijd en het gestorven zijn. Het grijpt je in het hart. Je hartspier trekt samen van het verdriet, hier straks niet meer te zijn. Het lyrisch ik gaat verder. Lees door, lees door.

Maar aan de andre kant zal ik
- je weet maar nooit -
veel langer leven dan die vogel.
En als ik toch onder de zoden lig
dan zal mijn zoon nog eens
een merel net zo horen klinken
op net zo'n late voorjaarsdag.
En hij zal weten wie ik was
en ach, een vogel weet van niets.

Dit kan niet meer mis gaan. Uit deze mystieke bubbel kun je nooit meer komen. Hier wellen en vallen tranen. Tot tuiten toe. Niks meer aan te redden. Je voelt je reddeloos verloren. Er is nog één couplet:

Maar aan de andre kant alweer:
als merels aan hun vaders konden denken,
wellicht dat ze dan krasten als een raaf.

Auw, wat doet dit pijn zeg. Je bent helemaal gewend aan het donker. Voelt hoe de melancholie om je heen geslagen is. Dan schijnt opeens het felle licht je in de ogen. Een zoekactie van de politie. Leg neer die tranen!

Kun je er nog wat aan doen? De dichter Jan Eijkelboom uitschelden. Hoe heb je dit kunnen maken! En al het mooi in 1 klap gebroken. Alsof je vindt dat je ook maar een mens bent en al het goddelijke dat je opriep, ter plekke moet verdelgen.

Het is gelukt. En je ziet hem lachen, besmuikt in zijn vuistje. Alsof een mooi gedicht eigenlijk verboden zou moeten zijn.

30 december 2010

Rampjaar 1672

Als Lodewijk XIV bij Lobith de Rijn oversteekt op 16 juni 1672 is het Rampjaar een feit (bron: Wikimedia Commons)
Het boek Rampjaar 1672 van Luc Panhuysen beschrijft een stuk geschiedenis waarover Guillame Groen van Prinsterer in zijn Handboek der geschiedenis van het vaderland schrijft: 'Het scheen, zeide men, dat de Regering radeloos, het volk redeloos, het Land reddeloos was.' (386) Het land is in oorlog met Engeland, Frankrijk en de bisschop van Münster.

Panhuysen heeft voor zijn boek gebruik gemaakt van egodocumenten, namelijk de briefwisseling tussen Margaretha Turnor, haar man Godard Adriaan van Reede en hun zoon Godard. De brieven heeft Panhuysen in het Utrechts archief gevonden. Het gaat om een kleine 29 archiefdozen met in elke doos zo'n 80 tot 100 brieven. Een ongelooflijk aantal documenten die een bijzondere inkijk bieden in het leven van 3 17e-eeuwers.

29 augustus 2010

Der Himmel über Berlin

Der Himmel über Berlin uit 1987 van Wim Wenders is een tijdloze film
Engelen, de hemel en Berlijn. Het is die gouden combinatie die een liefhebber van de wolkenhemel als ik wel dwingt naar een film als Wim Wenders' Der Himmel über Berlin uit 1987. Een prachtige film over engelen en misschien nog meer wel een film over schuld, machteloosheid en de ware vinden. Bovendien heb ik een bijzondere relatie met Berlijn en de film zelf.