Winnaar winterkukai 2025

Een e-mail met als titel 'Gefeliciteerd' zit in mijn berichteninbox. Ik ben verrast, maar ook op mijn hoede. Wie weet probeert iemand mijn wachtwoorden te ontfutselen of vraagt om geld over te maken.

Ik open het e-mailtje. Het is een bericht van de kukai waaraan ik heb meegedaan. Ik heb gewonnen bij de stemming 75 haiku's. Het thema is vuur en mijn haiku is:

wolken sprokkelen

brandhout aan de horizon

een hemels haardvuur

Ik ben helemaal blij, geef mijn adres door en herinner de organisator van de wedstrijd dat ik 3 jaar terug ook heb meegedaan én gewonnen. Over de andere keren dat ik meedeed, hou ik mij stil.

Ik krijg een boekenpakket toegestuurd. Vandaag is deze bij mij gearriveerd. Ik heb er een filmpje van gemaakt, compleet met een weergave van de haiku-verzameling in mijn boekenkast. Op 1 na heb ik geen enkel boek of tijdschrift uit het pakket dat ik kreeg.

Wat een verrassingen! Ik ben heel erg blij met de jaargangen van het multilinguaal haiku-journaal 'Whirligig', het dikke boek van Ad Antonie Beenackers: 'Ledig Erf, stel mij niet teleur', 'In memoriam' van Geert Verbeke en 'Haikool, 108 Haijnis' in Frans, Picardisch, Nederlands, Duits, Spaans en Engels.

Prachtige boeken waarvan ik nog geen enkele had, op het boek van Verbeke na. Ontzettend blij mee. Wat een leesvoer en vooral inspiratie. Het werkt heel inspirerend om korte gedichten van anderen te lezen.

Download de analyse geschreven door Lodewijk Ouwehand (PDF, 218 KB)

Helemaal winterklaar

Iedereen maakt de tuin winterklaar sinds de Van Kooten en De Bie typetjes Jacobse en Van Es een oud vrouwtje besodemieterden door de tuin winterklaar te maken. Onzin natuurlijk, maar vandaag heb ik wel even de enorme takken van de braam weggehaald. Net als de uitgebloeide spruiten van de framboos. Het resultaat: een opgeruimde schutting, waartegen de nieuwe spruiten weer genoeg ruimte krijgen.

Het andere resultaat is dat de duobak weer vol zit. Dat ding zit met 3 uitgebloeide takken al vol en is ook nauwelijks leeg te schudden door de vuilnismannen. Helemaal nu het ding eens in de 2 weken wordt geleegd, is het een crime met de biologisch afval. Op zulke momenten vraag ik mij altijd af wie dat ding bedacht heeft. Praktisch was hij in elk geval niet. Hij, inderdaad, zulke vreselijke dingen kunnen alleen mannen uitvinden!

De trein rijdt niet, waar is de directeur?

Dan mag de directeur van NS wel 'sorry' zeggen maar als hij zaterdag lekker thuis op de bank sinterklaas viert met zijn familie, is er niemand om de beslissingen te nemen. Zo kon het weer allemaal fout gaan afgelopen zaterdag. De winterdienstregeling of nooddienstregelingen werkten opnieuw niet. In eerste instantie klonken vooral ontkennende antwoorden, maar na een opgestoken vinger van de minister bieden alle directeuren keurig hun excuses aan.

Een paar jaar terug durfde een NS'er op een verjaarspartijtje niet te zeggen dat hij bij de NS werkte, nu durft hij zijn gezicht al niet meer te laten zien bij de treinreis. Vandaag klaagde de vakbond dat het personeel dat op de trein zit en reizigers moet uitleggen waarom de trein niet rijdt, het beu is.

Bijvoeren van de vogels bij vorst

Niet alleen een voederbak hoog, maar ook een plateau wat dichter bij de grond voor de vogels.

Merel, koolmees en spreeuw, ze hebben de laatste dagen allemaal genoten van het voer in onze tuin. De vorst zorgt ervoor dat de vogels veel energie en daarmee voedsel nodig hebben. Volgens de vogelbescherming verliezen de kleinere vogels gedurende koude nachten wel 10 procent van hun lichaamsgewicht. Daarom kan het geen kwaad ze bij te voeren. Wel moet je rekening houden ze niet teveel eten te geven, maar de laatste dagen gebeurt dat niet zo snel. Het voedsel dat wij aanbieden in de achtertuin wordt gegeten door alle vogels uit de buurt: koolmees, pimpelmees, huismus, merel, kauw, ekster en spreeuw.

Koolmees in de vlinderstruik

Bij de eerste nachten vorst, zag ik 's morgens als de zwarte merel zitten.

Over een nacht ijs

Het eerste ijs van dit seizoen

Het eerste ijs heeft zich in Almere gevormd op de plassen en sloten. Vooral de plekken waar de wind niet veel vat heeft, groeien langzaam dicht. De eenden lopen wat onwennig over het dunne en vooral gladde laagje ijs. Ze glibberen traag vooruit en weten nog hun evenwicht te bewaren. De zon weerkaatst vooral mooi in het water dat bedekt is met een dun laagje ijs.

Gekortwiekt en uitgebaggerd

De tuin zag er ondanks het mooie weer van de laatste dagen nog altijd troosteloos uit. Ik vond het vandaag een moment om even snel de ergste wildernis aan te pakken, voordat het allemaal weer overwoekerd is met groen. Daarom is de bramenstruik gesnoeid en kreeg ook de vlinderstruik er flink van langs. De gekortwiekte planten maken de tuin gelijk een stuk minder troosteloos.

Help ons de winter door

De afgelopen periode met veel sneeuw en harde vorst is een testcase geweest voor de supply chain van veel bedrijven. Zo bleek de Nederlandse Spoorwegen uitermate afhankelijk te zijn van de railinfrastructuurbeheerder Prorail en had niet iedere gemeente de juiste toeleverancier van strooizout.

Lees mijn blog op delaatstemeter.nl

De eerste schopjes

Het park voelde de eerste schopjes van het voorjaarskind in de buik. De zon probeerde haar verre stralen te laten schijnen en een voorzichtige warmte af te geven. De paden glibberden onder mijn voeten. Er was niet gestrooid. Tegen deze gladheid viel niet te strooien.

Ergens op één van de smalle zandpaden stond ze stil. In een scootmobiel. De rugleuning zo ver mogelijk naar achteren geklapt. Twee donkere glazen beschermden haar ogen voor het felle licht. Ik kon het niet zien, maar wist zeker dat ze de ogen dicht had. Haar gezicht kon het genieten niet wegdrukken. Stil en langgerekt lag ze daar.

Naast haar mobiel stond een hond, met de staart naar haar gekeerd. Hij draaide zijn nek naar achteren en keek haar aan. Afwachtend, durfde niet zomaar het initiatief te nemen. De grijze haren rond de bek verrieden dat hij eveneens op leeftijd was. Hij kon niet genieten, wilde verder, maar bleef toch staan. Voor haar. Tot die verdomde eerste schopjes eindelijk voorbij waren en ze de tocht en de winter verder aanvaarden.

Konijntje

Grote letters lagen dik op de stenen van het talud onder de spoorbrug bij Almere Strand. De stenen waren de lijntjes voor het schrift geworden. 'Konyntje ik kan niet zonder je', stond er. De Ypsilon maakte drama van de liefde voor konijntje alleen maar schrijnender.

De letters deden pijn in mijn ogen. Er stond nog iets onder geschreven in fletse letters, maar dat had hier niks mee te maken. Hier was de liefde opgehouden, een kreet geworden. De letters galmden hier onder de betonnen balken van het tunneltje. Hoog denderde een trein over mij heen.

Ik holde verder en bedacht het verhaal van de liefde voor konijntje. Zou konijntje verdwenen zijn uit het leven van de jongen? Of had konijntje slechts gedreigd te vertrekken? Hier sprak een jongen. De grote kapitale letters, zonder enige ronding en opsmuk, moesten van een jongen zijn. Hij was radeloos, dat vertelden de letters, de letters schreeuwden het verdriet uit. Ze krijsten wanhoop, ja, wanhoop krijsten ze.

Ik dacht wat ik eerder gezien had, de wieken van de windmolens waarvan de schaduw zo mooi over het gras van de dijk trok. Het leek net of hij omhoog rende, de dijk op. Wat verderop hing een kleurrijke vlieger hoog in een boom hing. Hier was eindeloos geprobeerd om het ding uit de boom te trekken, zo vastgewikkeld en treurig zat het plastic in de boom geklemd tussen de kale takken. Ik zag een vader met een jengelend kind proberen om de vlieger los te krijgen. Na een uur proberen waren ze maar gegaan.

Nee, dat kon allemaal niet op tegen het konijntje. Een halfjaar terug betrapte ik bij het rennen nog een paartje dat de liefde bedreef in de bosjes bij het strand van Almere. Hij stond innig ineengestrengeld achter haar. Misschien was dat wel konijntje.

IJsstrand

Het leek ons wel leuk om lekker uit te waaien op het strand van Almere. De wind woei kou over en door ons heen. Een groepje voetballers beslechtte een potje beachvolleybal en een enkele schaatser waagde zich op het gladde ijs. Doris heeft ook even op het ijs gestaan. Dat is best een beetje glad, merkte ze en een wantje is niet voldoende haar staande te houden.
Sientje rende zich warm.

Witte mist

De mist bekrast de bomen
en het gras van waar we zaten
Het was voorjaar en de bijen
zongen een liedje tussen de bloemen

Nu waait de koude het warme
gras van toen weg en drukt
de bladeren wat harder
tegen het zompige groen op de grond

We aten een broodje, hingen
de ruggen tegen de barst
en droomden van het mooie weer
dat zo krachtig onze nekken omhelsde

De leegte roept de herinnering
en zegt dat het tijd is
van verder gaan en niet meer omzien
voordat de koude voeten stil staan

De honden zijn weg en kruipen
in de schulp van de winter
die sneller komt dan gaat
en daar zitten onmogelijk maakt

Nog één keer kijk ik om
terwijl de wolkjes voor mij
uit blazen en de tranen tralies
maken in blokjes grijs en witte mist

Zoek het duifje

De duifjes zitten als zakjes in de boom. Ineengedoken laten ze de bui over zich heenkomen. Doodstil, onbeweeglijk en bijna onzichtbaar. Zo ontdekte ik dat in de boom vier tortelduiven zitten.
De andere boom, de Paardenkastanje, telt er twee.

Kinderfietsjes

Het zou de laatste winterdag worden, volgens de weerberichten. Maar bij het hardlopen aan het eind van de middag, leek het meer op de eerste voorjaarsdag. Overal fietsten ouders met kleine kinderen naast zich.
De kinderfietsjes slingerden over de fietspaden. De ouders duwden hun kroost vooruit of probeerden op alle mogelijke manieren de kromme banen recht te breien. Moeders en vaders instrueerden met een lichte paniek in de stem hun kinderen vanaf hun hoge fiets. Anderen pakten het wat wijzer aan en liepen ernaast.
Niet ieder kind waardeerde de bemoeienis van de ouders. Zo trof ik een huilend jongetje aan dat niet meer wilde trappen. Het fietsje wipte van het ene zijwieltje op de andere. 'Wat wil je dan?' vroeg de vader moedeloos. Het antwoord bleef beperkt tot gekrijs.
Hoe het verder liep zou ik niet weten, want ik holde de zonsondergang tegemoet. De wind blies nog wat koud over mij heen, maar het voelde inderdaad als voorjaar. Hoezo laatste winterdag?

Papierprikken

Ze staarde verlangend de huiskamer binnen. Ik deed vanmorgen het gordijn open en zag haar staan in een fluorescerend vestje. Een das omhelsde haar nek. Haar vingers trokken de sjaal omhoog, maar het was onvoldoende om haar hoofd te bedekken. Ze leek op een moslima die slechts het achterste gedeelte van haar haren verborgen kon houden voor de begeerlijke blikken van andere mannen dan haar eigen man. De koude wind deed haar verlangen naar de warme huiskamer.
De papierprikkers die vanmorgen in een groepje langs mijn huis trokken, leden zichtbaar onder de koude wind. Ze liepen traag voorbij en stapten soms weer een paar meter terug om een vergeten snipper op te rapen.
Het was alweer een paar uur later, de zon scheen warmpjes naar binnen, toen ze weer voorbij liep. Ik herkende haar nauwelijks, een donkere wintermuts bedekte haar bruine haren. Ze had de kou overwonnen.